پایین کشی فرش چیست؟

پایین کشی فرش چیست؟

فرش به دکوراسیون خانه‌ها اصالت ، هنر ، رنگ و هویت ایرانی می‌بخشد و فضای خانه را گرم و کلاسیک می‌کند. طرح و نقش مختلف آن نظر عده زیادی را جلب می‌کند تا از این تکه‌های سرشار از هنر ، فرهنگ ، تاریخ و زیبایی برای تزئین و دکور خانه‌هایشان استفاده کنند. فرش‌ها در دو نوع ماشینی و دستباف در بازار موجود است و پایین کشی فرش مرحله‌ای از بافت فرش‌های دستباف محسوب می‌شود. در این مقاله قصد داریم تا شما را با روند پایین کشی فرش آشنا کنیم.

آشنایی با چند اصطلاح رایج در قالیبافی

پایین کشی باید اصولی ، درست و با مهارت انجام شود تا فرش از کیفیت لازم برخوردار باشد. قبل از توضیح بیشتر در خصوص پایین کشی فرش بهتر است اصطلاحات زیر را بیاموزید :

  • چله : تار یا چله نخ‌های نازک و پرپیچ‌وتابی هستند که عموما از جنس پنبه می‌باشند و بر روی دار قالی به شکل عمودی نصب می‌شوند. چله ها گره‌های فرش را نگه می‌دارند. جنس چله ها بسته به ظرافت فرش و… ممکن است ابریشمی یا پشمی باشد.
  • دار قالی : ابزاری که چله‌کشی و بافت بر روی آن انجام می‌شود و از جنس‌های فلزی یا چوبی می‌باشد. براساس مدلی که بر زمین قرار می‌گیرد ، دار قالی افقی ، عمودی و… می‌باشد.
  • چله‌کشی : از مهمترین مرحله‌های پیش از بافت هر فرش یا تابلو فرش است که به روش‌های مختلف فارسی و ترکی یا تلفیقی انجام می‌شود. نتیجه همه این روش‌ها سوارشدن نخ‌های چله به شکلی درست ، یکنواخت ، مساوی و منظم بر دار قالی می‌باشد تا فرش بافته‌شده نهایی زیبا ، منظم و یکنواخت باشد. چله‌کشی اشتباه می‌تواند باعث بالا زدگی ، پایین زدگی و عدم تقارن در محصول نهایی شود.

حال که به اختصار با این موارد آشنا شدید ، می‌توانیم به سراغ توضیح مرحله پایین کشی فرش یا تابلو فرش برویم.

پایین کشی فرش

مراحل پایین کشی فرش
پایین کشی فرش یا همان چرخاندن فرش بر دار قالی با هدف افزایش تسلط بافنده بر فرش انجام می‌گیرد ؛ یعنی فرش تا جایی که بافته‌شده پایین کشیده می‌شود تا در ادامه بافت ، کار برای هنرمند راحت‌تر باشد. این وظیفه بر عهده چله‌کش است که باید در کار خود متخصص و ماهر باشد وگرنه ممکن است در مرحله پایین کشی زحمات بافنده هدر رود و کیفیت فرش با خطر جدی مواجه شود. حال شاید بپرسید چه موقع و چرا باید پایین کشی انجام شود؟

زمانی چله‌کش پایین کشی تابلو فرش را انجام می‌دهد که ارتفاع فرشی بافته‌شده به اندازه‌ای رسیده باشد که ادامه بافت ممکن نباشد یا بسیار سخت باشد. در واقع در پایین کشی ، چله ها با روش مناسب پایین آورده می‌شوند. اگر چله‌کشی به روش ترکی انجام شده باشد ، پایین کشی نیز به روش ترکی خواهد بود و اگر چله‌کشی در شروع بافت به روش فارسی باشد ، پایین کشی هم به روش متناسب با آن و فارسی انجام می‌گیرد.

توضیح اجمالی از مراحل پایین کشی فرش

مراحل پایین کشی بسته به فارسی یا ترکی بودن چله آن متفاوت است اما معمولا شامل مراحل زیر می‌باشد :

  • چله های پشت دار قالی را با نوار چسب محکم کنید تا چله ها در پایین کشی تابلو فرش کمترین حرکت را داشته باشند.
  • نخ‌های اضافی متصل به دار را ببرید و شروع به شل کردن پیچ‌های بالای دار کنید و اگر در انتهای چله‌کشی نیز گره‌هایی زده شده آنها را هم ببرید تا چله ها آزادتر شوند و شرایط برای پایین کشی مهیا گردد.
  • اندازه‌گیری در همه مراحل را فراموش نکنید ؛ با کشیدن یک خط به شکل عرضی بر چله ها یکنواخت بودن روند بافت را تحت نظر بگیرید.
  • با ابزار مناسب باز کردن را آغاز کنید ؛ آزاد کردن پیچ‌های دو طرف باید هماهنگ با هم انجام شود یعنی ۳ دور سمت راست شل شود و ۳ دور سمت چپ و ۳ دور ۳ دور باز کردن را ادامه دهید. اشتباه در این مرحله یکی از عیوب تابلو فرش که کجی آن می‌باشد را رقم خواهد زد.
  • تا جایی شل کردن پیچ‌ها را ادامه می‌دهیم تا چله ها به طور کامل شل شوند. در این مرحله بسته به ابعاد فرش با ابزار مناسب پایین کشی را طوری انجام می‌دهیم که با کمترین خطا و کجی صورت بگیرد.
  • تا جایی به پایین کشی ادامه می‌دهیم که ۱۰ سانت از آن بر جایش بماند و استحکام پایه بافت برای ادامه کار حفظ گردد.

پایین کشی تابلو فرش و فرش کاری بسیار حساس است و در کیفیت فرش بافته‌شده ، جلوگیری از کجی و… فرش بسیار مؤثر است. هرچند ما آن را به اختصار توضیح دادیم اما پایین کشی فرش جزئیات و ظرافت‌هایی دارد که باید آنها را به خوبی بیاموزید. فراموش نکنید بسیاری از عیوب تابلو فرش‌ها مربوط به مرحله چله‌کشی یا پایین کشی می‌باشد.

پیشنهاد ویژهمحصولات بیشتر

[]

خرید فرش دستبافت شش متری مدل محرمات کد 2011

مشخصات فنی

نحوه رنگرزیمحل بافتابعادارتفاع نخ خابجنس نخ خاب
شیمیاییقم1×200×300 سانتی‌متر1 سانتی‌مترابریشم
+ اطلاعات بیشترمشاهده قیمت و خرید در دیجی کالا
[]

خرید فرش دستبافت شش متری کد 101957

مشخصات فنی

نام طرحمحل بافتنحوه رنگرزیابعادارتفاع نخ خاب
هندسیهریسسنتی با استفاده از رنگ‌های طبیعی277 × 235 سانتی‌مترحدود دو سانتی‌متر
+ اطلاعات بیشترمشاهده قیمت و خرید در دیجی کالا
[]

خرید فرش دستبافت تمام ابریشم شش متری گالری مدرن کد 30007

مشخصات فنی

نحوه رنگرزیمحل بافتابعادسایزوزن تقریبی
سنتی با استفاده از رنگ‌های طبیعیقم200 × 300 سانتی‌مترشش متر مربع16 کیلوگرم
+ اطلاعات بیشترمشاهده قیمت و خرید در دیجی کالا
[]

خرید فرش دستبافت ذرع و نیم کد H1747

مشخصات فنی

محل بافتنام طرحنحوه رنگرزیابعادارتفاع نخ خاب
همدانترنجسنتی با استفاده از رنگ‌های طبیعی152×107 سانتی‌متر1 سانتی‌متر
+ اطلاعات بیشترمشاهده قیمت و خرید در دیجی کالا
[]

خرید فرش دستباف شش متری طرح ماهی ترنج کد 1160 یک جفت

مشخصات فنی

محل بافتنام طرحنحوه رنگرزیابعادجنس نخ خاب
بیرجندترنج ماهیشیمیایی302x197x1.3 سانتی‌مترپشم وابریشم
+ اطلاعات بیشترمشاهده قیمت و خرید در دیجی کالا
[]

خرید فرش دستباف ذرع و نیم سی پرشیا کد 172040

مشخصات فنی

سایر توضیحاتمحل بافتنام طرحنحوه رنگرزیابعاد
اثر رضاییتبریزلچک ترنجیشیمیایی161x98x1 سانتی‌متر
+ اطلاعات بیشترمشاهده قیمت و خرید در دیجی کالا
[]

خرید فرش دستبافت زرع ونیم عباسی مدل سالاری

مشخصات فنی

محل بافتنحوه رنگرزیابعادجنس نخ خابسایز
قمسنتی با استفاده از رنگ‌های طبیعی150x100x1 سانتی‌مترابریشم1.5 متر مربع
+ اطلاعات بیشترمشاهده قیمت و خرید در دیجی کالا
[]

خرید فرش دستبافت شش و نیم متری اصفهان مقدم کد 290 یک جفت

مشخصات فنی

محل بافتسایر توضیحاتنام طرحنحوه رنگرزیابعاد
اصفهان1800 خفت و یک جفت می باشدلچک ترنجیسنتی با استفاده از رنگ‌های طبیعی310x210x0.5 سانتی‌متر
+ اطلاعات بیشترمشاهده قیمت و خرید در دیجی کالا
[]

خرید فرش دستباف شش متری سی پرشیا کد 174106

مشخصات فنی

محل بافتنام طرحنحوه رنگرزیابعادارتفاع نخ خاب
نایینلچک ترنجیشیمیایی295 × 197 سانتی‌مترحدود یک سانتی‌متر
+ اطلاعات بیشترمشاهده قیمت و خرید در دیجی کالا
[]

خرید فرش دستبافت یک متری طرح شکارگاهی کد 1402915

مشخصات فنی

محل بافتنام طرحنحوه رنگرزیابعادجنس نخ خاب
اصفهاندرختیسنتی با استفاده از رنگ‌های طبیعی115x80x1.5 سانتی‌مترکرک و ابریشم
+ اطلاعات بیشترمشاهده قیمت و خرید در دیجی کالا
[]

خرید فرش دستبافت 12 متری مدل قشقایی

مشخصات فنی

محل بافتنام طرحنحوه رنگرزیابعادارتفاع نخ خاب
قملوزیسنتی با استفاده از رنگ‌های طبیعی385x300x2 سانتی‌متر2 سانتی‌متر
+ اطلاعات بیشترمشاهده قیمت و خرید در دیجی کالا
[]

خرید فرش دستبافت یک و نیم متری فرش هریس کد 101622

مشخصات فنی

نحوه رنگرزیمحل بافتابعادارتفاع نخ خابجنس نخ خاب
سنتی با استفاده از رنگ‌های طبیعیتبریز150x101x1 سانتی‌متر1 سانتی‌مترپشم و گل ابریشم
+ اطلاعات بیشترمشاهده قیمت و خرید در دیجی کالا
[]

خرید فرش دستبافت دو متری طرح خشتی مدل H99

مشخصات فنی

محل بافتنام طرحنحوه رنگرزیابعادارتفاع نخ خاب
خراسانخشتیسنتی با استفاده از رنگ‌های طبیعی160x115x2 سانتی‌متر2 سانتی‌متر
+ اطلاعات بیشترمشاهده قیمت و خرید در دیجی کالا
[]

خرید فرش دستبافت نه متری مدل نایین کد 230

مشخصات فنی

سایر توضیحاتمحل بافتنام طرحنحوه رنگرزیابعاد
گل ابریشم می باشدنایینلچک ترنجیشیمیایی358x250x2 سانتی‌متر
+ اطلاعات بیشترمشاهده قیمت و خرید در دیجی کالا
[]

خرید فرش دستباف شش متری سی پرشیا کد 174143

مشخصات فنی

محل بافتنام طرحنحوه رنگرزیابعادارتفاع نخ خاب
یزدلچک ترنجیشیمیایی307 × 198 سانتی‌مترحدود یک سانتی‌متر
+ اطلاعات بیشترمشاهده قیمت و خرید در دیجی کالا
[]

خرید فرش دستباف شش و نیم متری سی پرشیا کد 102458

مشخصات فنی

محل بافتنام طرحنحوه رنگرزیابعادارتفاع نخ خاب
تبریزترنجشیمیایی251x251x1 سانتی‌متر1 سانتی‌متر
+ اطلاعات بیشترمشاهده قیمت و خرید در دیجی کالا
[]

خرید فرش دستباف شش متری سی پرشیا کد 174217

مشخصات فنی

محل بافتنام طرحنحوه رنگرزیابعادارتفاع نخ خاب
مشهدسراسرشیمیایی295 × 201 سانتی‌مترحدود دو سانتی‌متر
+ اطلاعات بیشترمشاهده قیمت و خرید در دیجی کالا
[]

خرید فرش دستبافت نه متری کد 102021

مشخصات فنی

نام طرحمحل بافتنحوه رنگرزیابعادارتفاع نخ خاب
هندسیهریسسنتی با استفاده از رنگ‌های طبیعی244 × 360 سانتی‌مترحدود دو سانتی‌متر
+ اطلاعات بیشترمشاهده قیمت و خرید در دیجی کالا
[]

خرید فرش دستباف شش متری مدل لچک ترنج کد 1023 یک جفت

مشخصات فنی

محل بافتسایر توضیحاتنام طرحابعادجنس نخ خاب
خراسانلازم به توضیح می باشد جفت فرش ها روی یک دار قالی بافی، بافته شده است و به هم چسبیده می باشد. فرشهایی که به این صورت بافته می شوند به دلیل آنکه هر دو تخته فرش توسط یک گروه بافنده و بصورت همزمان بافته می شود نسبت به سایر فرشهای جفت از همسانی بیشتری برخوردار هستند که موجب ارزشمندی بیشتر آن می گردد. شایان ذکر است هر تخته فرش دارای ابعاد 2 در 3 متر می باشد و جفت به هم چسبیده آن دارای ابعاد 3 در 4 متر است.لچک ترنجی300x200x1.5 سانتی‌مترپشم مرینوس و گل ابریشم
+ اطلاعات بیشترمشاهده قیمت و خرید در دیجی کالا
[]

خرید فرش دستبافت دو متری اصفهان ضیائی کد 1105799

مشخصات فنی

سایر توضیحاتمحل بافتنحوه رنگرزیابعادارتفاع نخ خاب
نقشه ایلیاتاصفهانشیمیایی0.5×116×175 سانتی‌متر0.5 سانتی‌متر
+ اطلاعات بیشترمشاهده قیمت و خرید در دیجی کالا
[]

خرید فرش دستبافت ده متری کد 102015

مشخصات فنی

نام طرحمحل بافتنحوه رنگرزیابعادارتفاع نخ خاب
هندسیهریسسنتی با استفاده از رنگ‌های طبیعی280 × 367 سانتی‌مترحدود دو سانتی‌متر
+ اطلاعات بیشترمشاهده قیمت و خرید در دیجی کالا
[]

خرید فرش دستباف نیم متری کد 11754

مشخصات فنی

ابعادارتفاع نخ خابجنس نخ خابسایزوزن تقریبی
95x65x1 سانتی‌متر0.5 سانتی‌مترپشم0.62 متر مربع1.800 کیلوگرم
+ اطلاعات بیشترمشاهده قیمت و خرید در دیجی کالا
[]

خرید فرش دستبافت سه و نیم متری فرش هريس کد 101414

مشخصات فنی

محل بافتنام طرحنحوه رنگرزیابعادارتفاع نخ خاب
هریسلچک ترنجیسنتی با استفاده از رنگ‌های طبیعی2 × 155 × 234 سانتی‌متر2 سانتی‌متر
+ اطلاعات بیشترمشاهده قیمت و خرید در دیجی کالا
[]

خرید فرش دستبافت هفت متری کد 101884

مشخصات فنی

نام طرحمحل بافتنحوه رنگرزیابعادارتفاع نخ خاب
لچک ترنجیهریسسنتی با استفاده از رنگ‌های طبیعی290 × 248 سانتی‌مترحدود دو سانتی‌متر
+ اطلاعات بیشترمشاهده قیمت و خرید در دیجی کالا
[]

خرید فرش دستباف یک و نیم متری مدل ترکمن کد 6006

مشخصات فنی

ابعادجنس نخ خابسایزوزن تقریبیتراکم
160x100x1 سانتی‌مترپشم1.5 متر مربع30 کیلوگرم40 رج
+ اطلاعات بیشترمشاهده قیمت و خرید در دیجی کالا
[]

خرید فرش دستبافت دوازده متری کد 102055

مشخصات فنی

محل بافتنام طرحنحوه رنگرزیابعادارتفاع نخ خاب
تبریزلچک ترنجیسنتی با استفاده از رنگ‌های طبیعی294 × 393 سانتی‌مترحدود دو سانتی‌متر
+ اطلاعات بیشترمشاهده قیمت و خرید در دیجی کالا
[]

خرید فرش دستباف دوازده متری سی پرشیا کد 187253

مشخصات فنی

سایر توضیحاتمحل بافتنام طرحنحوه رنگرزیابعاد
6 لانایینلچک ترنجیشیمیایی405x300x1 سانتی‌متر
+ اطلاعات بیشترمشاهده قیمت و خرید در دیجی کالا
[]

خرید فرش دستبافت شش متری کد 101966

مشخصات فنی

نام طرحمحل بافتنحوه رنگرزیابعادارتفاع نخ خاب
افشانفراهانسنتی با استفاده از رنگ‌های طبیعی203 × 327 سانتی‌مترحدود دو سانتی‌متر
+ اطلاعات بیشترمشاهده قیمت و خرید در دیجی کالا
[]

خرید فرش دستبافت شش متری کد 518

مشخصات فنی

محل بافتنحوه رنگرزیابعادجنس نخ خابسایز
ساروقسنتی با استفاده از رنگ‌های طبیعی290x200x2 سانتی‌مترپشم5.8 متر مربع
+ اطلاعات بیشترمشاهده قیمت و خرید در دیجی کالا
[]

خرید فرش دستبافت سه و نیم متری قم ابوالفضل بهی کد 120

مشخصات فنی

نام طرحمحل بافتنحوه رنگرزیابعادجنس نخ خاب
گنبدیقمشیمیایی238x150x0.5 سانتی‌مترابریشم
+ اطلاعات بیشترمشاهده قیمت و خرید در دیجی کالا
[]

خرید فرش دستبافت دو نیم متری مدل نایین کد 1105789

مشخصات فنی

نام طرحمحل بافتنحوه رنگرزیابعادجنس نخ خاب
لچک ترنجینایینشیمیایی190x133x2 سانتی‌مترپشم
+ اطلاعات بیشترمشاهده قیمت و خرید در دیجی کالا
[]

خرید رومیزی فرش دستبافت مدل سالاری

مشخصات فنی

محل بافتنام طرحنحوه رنگرزیابعادجنس نخ خاب
تبریزهندسیسنتی با استفاده از رنگ‌های طبیعی88x66x1 سانتی‌مترکرک
+ اطلاعات بیشترمشاهده قیمت و خرید در دیجی کالا
[]

خرید فرش دستباف سه متری مدل لچک ترنج کد 2084

مشخصات فنی

محل بافتنام طرحنحوه رنگرزیابعادجنس نخ خاب
قملچک ترنجیسنتی با استفاده از رنگ‌های طبیعی210x138x0.5 سانتی‌مترابریشم
+ اطلاعات بیشترمشاهده قیمت و خرید در دیجی کالا
[]

خرید فرش دستبافت هشت و نیم متری اصفهان حاج باقری کد 527

مشخصات فنی

نام طرحمحل بافتنحوه رنگرزیابعادجنس نخ خاب
گنبدیاصفهانشیمیایی345x250x1.5 سانتی‌مترکرک ابریشم
+ اطلاعات بیشترمشاهده قیمت و خرید در دیجی کالا
[]

خرید فرش دستبافت سه متری فرش هريس کد 101416

مشخصات فنی

نام طرحمحل بافتنحوه رنگرزیابعادارتفاع نخ خاب
لچک ترنجیهریسسنتی با استفاده از رنگ‌های طبیعی2 × 156 × 204 سانتی‌متر2 سانتی‌متر
+ اطلاعات بیشترمشاهده قیمت و خرید در دیجی کالا
[]

خرید فرش دستباف نیم متری طرح ترنج کد 12

مشخصات فنی

محل بافتنام طرحنحوه رنگرزیابعادجنس نخ خاب
قمترنجشیمیایی40x30x0.5 سانتی‌مترابریشم
+ اطلاعات بیشترمشاهده قیمت و خرید در دیجی کالا

منبع : ویکی‌پدیا ، دانشنامه آزاد

خواندن مطلب  راه کارهای مقابله با بید زدگی فرش دستباف چیست؟