فرش دورو ابریشم چیست؟

فرش دورو ابریشم

در ایران تنوع انواع فرش بسیار زیاد است و شما به هر نقطه ای از ایران که سر بزنید انواع فرش های مختص با آن منطقه را مشاهده خواهید کرد که ویژگی های خاص خود را دارند. وجود انواع فرش ها در ایران سبب شده است که فرش های ایران به دلیل داشتن تنوع و زیبایی در جهان شهرت داشته باشند. فرش دورو ابریشم نیز یکی از ارزشمندترین فرش های ایرانی است که بسیار مورد علاقه تجار خارجی است.

فرش دورو ابریشم

فرش دورو ابریشم یکی از انواع فرش های ایرانی است که به سبب داشتن ویژگی های متمایز و خاص دارای شهرت فراوانی است ، فرش دورو ظاهر خاصی دارد که به راحتی می توان از آن به محل بافت فرش پی برد. این فرش توسط مردمان ترکمن ایران بافته می شود و به قالی ترکمن نیز معروف است. این فرش به سبب این که از طرح و نقش ، تکنیک ، ترکیب بندی و رنگ خاصی برخوردار است به عنوان یک اثر با ارزش هنری به حساب می آید و به همین دلیل است که فرش دورو مشتریان زیادی از تمام دنیا دارد.

روستای دویدوخ مرکز بافت فرش دورو ابریشم

فرش دورو ابریشم - روستای دویدوخ

از روستای دویدوخ بعنوان مرکز فرش دورو ابریشم نام برده می شود. از زمان های بسیار دور در این روستا فرش دورو ابریشم بافته می شود و قدمتی طولانی دارد. ساکنان این روستا از طریق بافت فرش دورو امرار معاش می کنند و در واقع هنر خود را به جهانیان عرضه می کنند. برخی از فرش های دستباف این روستا به دلیل این که از ارزش بالایی برخوردار هستند به ثبت جهانی نیز رسیده اند که در نوع خود قابل توجه هستند. این روستا در بخش مرزی خراسان شمالی و در راز و جرگلان واقع شده است.

آمار سالیانه

آماری که در مورد بافت فرش دورو وجود دارد نیز بسیار قابل توجه است. بر اساس آمارها در هر سال حدود دو هزار متر مربع از این فرش در روستای دویدوخ بافته می شود و نکته ای که بسیار اهمیت دارد این است که هیچکدام از این فرش ها در اصطلاح روی دست بافندگان نمی ماند چرا که بسیاری از مشتریان در انتظار پایان یافتن بافت فرش ها هستند. در استان خراسان شمالی و با محوریت روستای دویدوخ در حدود چهارصد دار قالی برای بافت فرش دورو ابریشم وجود دارد. اکثریت فرش های دورو ابریشم که در این خطه بافته می شوند به کشورهای خارجی صادر می شوند که چیزی در حدود ۸۰% کل فرش های ابریشم دورو بافته شده را شامل می شود. کشورهایی اروپایی ، ژاپن و کشورهای حاشیه نشین خلیج فارس از مهمترین مشتریان فرش ابریشم دورو هستند.

ابعاد فرش

به طور کلی فرش هایی که بافته می شود در ابعاد مختلفی هستند و فرش دورو هم که در شهرستان راز و جرگلان به خصوص روستای دویدوخ بافته می شود در ابعاد مختلف بافته می شود ولی فرش دورو ابریشم در این منطقه یک ابعاد متداول دارد که در بین بافندگان آن بسیار رایج است. در حالت معمول ابعاد فرش دورو ابریشم در این منطقه ۲ متر در ۱٫۴۰ سانتی متر می باشد که به عنوان اندازه استاندارد جا افتاده است.

تولید ابریشم

فرش دورو ابریشم - نخ ابریشم
ابریشم های که برای بافت فرش دورو استفاده می شود ، ابریشم های طبیعی هستند و نکته جالب در مورد ابریشم های فرش دورو این است که مردم ترکمن که در زمینه بافت فرش دورو ابریشم فعالیت می کنند خودشان اقدام به تولید ابریشم طبیعی می کنند و برای بافت فرش آماده می کنند. مردمان ترکمن در ابتدا از برگ های درخت توت و کرم ابریشم برای تولید پیله اقدام می کنند و زمانی که پیله آماده شد فرایند تهیه نخ ابریشم آماده می شود و از آنجا که این نخ ها خام هستند و نیاز به رنگرزی دارند با بهره بردن از رنگ های طبیعی نخ های ابریشمی را رنگ می کنند و سپس از طرح ها ، نقشه ها و ذهن های مبتکر و خلاق خود برای بافت فرش دورو بهره میگیرند.

چله کشی فرش دورو

چله کشی فرش دورو ابریشم به دو صورت ثابت و گردان انجام می شود که هم دارای تفاوت هایی هستند و هم از شباهت های برخوردارند. چله کشی های ثابت فرش دورو ابریشم با استفاد از یک زهوار انجام می گیرد. محاسباتی که برای چله کشی های ثابت و گردان انجام می پذیرد از یک نوع هستند و هر دو آن ها در وسط دار قالی قرار داده می شوند. از آنجا که در چله کشی فرش دورو ابریشم ، بافت در دو طرف فرش انجام می گیرد ممکن است که با توجه به رجشمار از مواد اولیه ای استفاده شود که ظریف تر هستند و یا ممکن است سی الی پنجاه درصد در تراکم بافت پایین بیاید.

نحوه چله کشی

به منظور چله کشی ثابت فرش دورو ابریشم در ابتدا تعداد گره ها بر اساس نقشه در نظر گرفته می شود و محاسباتی انجام می گیرد و بر اساس آن در میانه دار یک زهوار را می بندند. در این روش چله کشی ، محورهای در نظر گرفته برای گردش تارها هم زیر دار و همسردار می باشند. برای این منظور در شروع کار از زیردار، در ابتدا گره اول ایجاد می شود و از زیر زهوار ، نخله چله رد داده می شود و بالای سردار به زیر دار فرستاده می شود و سپس از بالای زهوار به طرف زیردار فرستاه و پیچ می خورد و در ادامه روی زیردار می آید و سپس این مسیر به مانند قبل تا پایان چله کشی تکرار می شود.

تقاوت چله کشی گردان و ثابت فرش دورو

این نوع چله کشی با چله کشی دیگر یعنی چله کشی گردان تفاوت هایی را نیز دارد که در ثابت هر رفت و برگشتی که انجام می شود یک گره به حساب می آید اما در چله کشی گردان یک تار به حساب می آید. در چله کشی هایی که به صورت گردان انجام می پذیرند به طور معمول در میان چله ها فاصله وجود ندارد ، در حالی که در چله کشی ثابت به اندازه یک تار در بین چله ها فاصله وجود دارد. از چله کشی ثابت برای بافته هایی که دور هستند هستند و بافت هایی که از ارتفاع دار کوتاه تر هستند استفاده می شود. پس از این که چله کشی به پایان رسید به مانند چله کشی های گردان زنجیر و سوف بروی همان بافت انجام می شود.

نحوه بافت

فرش دورو ابریشم - روش بافت

نحوه بافت فرش دورو ابریشم بدین گونه است که به طور معمول در بافت آن ها از دو نقشه متمایز استفاده می شود که از گره های مساوی در طول و عرض برخوردار هستند در برخی از موارد نیز در بافت فرش دورو از یک نقشه با رنگبندی های متفاوت استفاده می شود. اگر از دو نقشه متفاوت در بافت فرش دورو ابریشم استفاده شود که اندازه آنها از لحاظ گره یکسان نیست در نقشه ای که کوچکتر است ساده بافی انجام می پذیرد.

اگر طرحی که بر روی بافت قرار دارد گل باشد و پشت آن درخت باشد در این صورت می توان از دو قالیباف به صورت همزمان استفاده کرد تا یکی از آنها طرح رویی و دیگر طرح پشت را ببافند. می توان بافت را این طوری شروع کرد که در شروع کار یکی گل را ببافد و سپس دیگری هم در پشت دار درخت را ببافد.

پس از این که یک رج بافته شده یک پود کلفت و نازک زده می شود ، برای این که قالی استحکام بالایی داشته باشد پس از این که بافت رویی انجام شد یک پود نازک زده می شود و شروع به بافت پشتی می کنند که پود کلفت و نازک زده می شود. دارهایی که این چنین هستند ضروری است که پایه داشته باشند برای شروع رج دوم هم باید در طرفی که روی بافت می باشد بافت را شروع کنیم و پس از آن پشت فرش بافته می شود. به همین روش تا انتهای کار بافت انجام می پذیرد و سوف و زنجیر زده می شود و در آخر فرش از دار جدا می شود.

فرش دورو ابریشم محبوب گردشگران

فرش دورو علاوه بر این که از مهمترین فرش های صادراتی است بسیار مورد توجه گردشگران خارجی نیز می باشد. بسیاری از گردشگرانی که به ایران می آیند و در استان خراسان شمالی حضور پیدا می کنند برای بازدید از فرش دورو به روستای دویدوخ و سایر مناطق می روند و حتی برخی از گردشگران برای خرید فرش اقدام می کنند.

خواندن مطلب  آشنایی با موزه فرش ایران و تاریخچه آن

پیشنهاد ویژهمحصولات بیشتر

[]

خرید فرش دستبافت شش متری مدل محرمات کد 2011

مشخصات فنی

سایزابعادشکلمحل بافتنحوه رنگرزی
6 متر مربع1×200×300 سانتی‌مترمستطیلقمشیمیایی
+ اطلاعات بیشترمشاهده قیمت و خرید در دیجی کالا
[]

خرید فرش دستبافت شش متری کد 101957

مشخصات فنی

سایزابعادشکلمحل بافتنام طرح
6.51 متر مربع277 × 235 سانتی‌مترمستطیلهریسهندسی
+ اطلاعات بیشترمشاهده قیمت و خرید در دیجی کالا
[]

خرید فرش دستبافت تمام ابریشم شش متری گالری مدرن کد 30007

مشخصات فنی

سایزابعادشکلمحل بافتنحوه رنگرزی
شش متر مربع200 × 300 سانتی‌مترمستطیلقمسنتی با استفاده از رنگ‌های طبیعی
+ اطلاعات بیشترمشاهده قیمت و خرید در دیجی کالا
[]

خرید فرش دستباف ذرع و نیم سی پرشیا کد 172040

مشخصات فنی

سایزابعادشکلمحل بافتنام طرح
1.58 متر مربع161x98x1 سانتی‌مترمستطیلتبریزلچک ترنجی
+ اطلاعات بیشترمشاهده قیمت و خرید در دیجی کالا
[]

خرید فرش دستبافت ذرع و نیم کد H1747

مشخصات فنی

سایزابعادشکلمحل بافتنام طرح
1/62 متر مربع152×107 سانتی‌مترمستطیلهمدانترنج
+ اطلاعات بیشترمشاهده قیمت و خرید در دیجی کالا
[]

خرید فرش دستباف شش متری طرح ماهی ترنج کد 1160 یک جفت

مشخصات فنی

سایزابعادشکلمحل بافتنام طرح
5.95 متر مربع302x197x1.3 سانتی‌مترمستطیلبیرجندترنج ماهی
+ اطلاعات بیشترمشاهده قیمت و خرید در دیجی کالا
[]

خرید فرش دستبافت 12 متری مدل قشقایی

مشخصات فنی

سایزابعادشکلمحل بافتنام طرح
12 متر مربع385x300x2 سانتی‌مترمستطیلقملوزی
+ اطلاعات بیشترمشاهده قیمت و خرید در دیجی کالا
[]

خرید فرش دستبافت زرع ونیم عباسی مدل سالاری

مشخصات فنی

سایزابعادشکلمحل بافترنگ زمینه
1.5 متر مربع150x100x1 سانتی‌مترمستطیلقمسبز
+ اطلاعات بیشترمشاهده قیمت و خرید در دیجی کالا
[]

خرید فرش دستبافت نه متری کد 102021

مشخصات فنی

سایزابعادشکلمحل بافتنام طرح
8.78 متر مربع244 × 360 سانتی‌مترمستطیلهریسهندسی
+ اطلاعات بیشترمشاهده قیمت و خرید در دیجی کالا
[]

خرید فرش دستبافت شش و نیم متری اصفهان مقدم کد 290 یک جفت

مشخصات فنی

سایزابعادشکلمحل بافتنام طرح
6.5 متر مربع310x210x0.5 سانتی‌مترمستطیلاصفهانلچک ترنجی
+ اطلاعات بیشترمشاهده قیمت و خرید در دیجی کالا
[]

خرید فرش دستبافت دو متری طرح خشتی مدل H99

مشخصات فنی

سایزابعادشکلمحل بافتنام طرح
1.78 متر مربع160x115x2 سانتی‌مترمستطیلخراسانخشتی
+ اطلاعات بیشترمشاهده قیمت و خرید در دیجی کالا
[]

خرید فرش دستبافت دو و نیم متری طرح نهاوند مدل J104

مشخصات فنی

سایزابعادشکلمحل بافتنام طرح
1.92 متر مربع154x125x2 سانتی‌مترمستطیلنهاوندلچک ترنجی
+ اطلاعات بیشترمشاهده قیمت و خرید در دیجی کالا
[]

خرید فرش دستبافت یک متری طرح شکارگاهی کد 1402915

مشخصات فنی

سایزابعادشکلمحل بافتنام طرح
1 متر مربع115x80x1.5 سانتی‌مترمستطیلاصفهاندرختی
+ اطلاعات بیشترمشاهده قیمت و خرید در دیجی کالا
[]

خرید فرش دستباف شش و نیم متری سی پرشیا کد 102458

مشخصات فنی

سایزابعادشکلمحل بافتنام طرح
6.31 متر مربع251x251x1 سانتی‌متردایرهتبریزترنج
+ اطلاعات بیشترمشاهده قیمت و خرید در دیجی کالا
[]

خرید فرش دستبافت دو نیم متری مدل نایین کد 1105789

مشخصات فنی

سایزابعادشکلمحل بافتنام طرح
2.5 متر مربع190x133x2 سانتی‌مترمستطیلنایینلچک ترنجی
+ اطلاعات بیشترمشاهده قیمت و خرید در دیجی کالا
[]

خرید فرش دستبافت شش متری کد 518

مشخصات فنی

سایزابعادشکلمحل بافتنحوه رنگرزی
5.8 متر مربع290x200x2 سانتی‌مترمستطیلساروقسنتی با استفاده از رنگ‌های طبیعی
+ اطلاعات بیشترمشاهده قیمت و خرید در دیجی کالا
[]

خرید فرش دستبافت یک و نیم متری فرش هریس کد 101622

مشخصات فنی

سایزابعادشکلمحل بافتنحوه رنگرزی
1.52 متر مربع150x101x1 سانتی‌مترمستطیلتبریزسنتی با استفاده از رنگ‌های طبیعی
+ اطلاعات بیشترمشاهده قیمت و خرید در دیجی کالا
[]

خرید فرش دستباف چهار متری گالری نور کد H1866

مشخصات فنی

سایزابعادشکلمحل بافتنام طرح
3.46 متر مربع146× 237 سانتی‌مترمستطیلهمدانترنج
+ اطلاعات بیشترمشاهده قیمت و خرید در دیجی کالا
[]

خرید فرش دستباف دوازده متری سی پرشیا کد 187253

مشخصات فنی

سایزابعادشکلمحل بافتنام طرح
12.15 متر مربع405x300x1 سانتی‌مترمستطیلنایینلچک ترنجی
+ اطلاعات بیشترمشاهده قیمت و خرید در دیجی کالا
[]

خرید فرش دستبافت شش متری کد 101966

مشخصات فنی

سایزابعادشکلمحل بافتنام طرح
6.64 متر مربع203 × 327 سانتی‌مترمستطیلفراهانافشان
+ اطلاعات بیشترمشاهده قیمت و خرید در دیجی کالا
[]

خرید فرش دستبافت دوازده متری کد 102055

مشخصات فنی

سایزابعادشکلمحل بافتنام طرح
11.55 متر مربع294 × 393 سانتی‌مترمستطیلتبریزلچک ترنجی
+ اطلاعات بیشترمشاهده قیمت و خرید در دیجی کالا
[]

خرید فرش دستباف شش و نیم متری سی پرشیا کد 187249 یک جفت

مشخصات فنی

سایزابعادشکلمحل بافتنام طرح
6.29 متر مربع305x206x1 سانتی‌مترمستطیلاصفهانلچک ترنجی
+ اطلاعات بیشترمشاهده قیمت و خرید در دیجی کالا
[]

خرید فرش دستبافت نه متری مدل نایین کد 230

مشخصات فنی

سایزابعادشکلمحل بافتنام طرح
8.9 متر مربع358x250x2 سانتی‌مترمستطیلنایینلچک ترنجی
+ اطلاعات بیشترمشاهده قیمت و خرید در دیجی کالا
[]

خرید فرش دستبافت سه و نیم متری فرش هريس کد 101414

مشخصات فنی

سایزابعادشکلمحل بافتنام طرح
3.63 متر مربع2 × 155 × 234 سانتی‌مترمستطیلهریسلچک ترنجی
+ اطلاعات بیشترمشاهده قیمت و خرید در دیجی کالا
[]

خرید فرش دستبافت پنج ونیم متری متری طرح وینتیج کد 304

مشخصات فنی

سایزابعادشکلنحوه رنگرزیوزن تقریبی
5.4 متر مربع280x195x2 سانتی‌مترمستطیلسنتی با استفاده از رنگ‌های طبیعی9 کیلوگرم
+ اطلاعات بیشترمشاهده قیمت و خرید در دیجی کالا
[]

خرید فرش دستبافت دو متری اصفهان ضیائی کد 1105799

مشخصات فنی

سایزابعادشکلمحل بافترنگ زمینه
2 متر مربع0.5×116×175 سانتی‌مترمستطیلاصفهانالوان
+ اطلاعات بیشترمشاهده قیمت و خرید در دیجی کالا
[]

خرید فرش دستبافت شش متری مدل تبریز کد 58965

مشخصات فنی

سایزابعادشکلمحل بافتنحوه رنگرزی
6 متر مربع305x202x2 سانتی‌مترمستطیلتبریزشیمیایی
+ اطلاعات بیشترمشاهده قیمت و خرید در دیجی کالا
[]

خرید رومیزی فرش دستبافت مدل سالاری

مشخصات فنی

سایزابعادشکلمحل بافتنام طرح
0.46 متر مربع88x66x1 سانتی‌متردایرهتبریزهندسی
+ اطلاعات بیشترمشاهده قیمت و خرید در دیجی کالا
[]

خرید فرش دستبافت ده متری کد 102015

مشخصات فنی

سایزابعادشکلمحل بافتنام طرح
10.27 متر مربع280 × 367 سانتی‌مترمستطیلهریسهندسی
+ اطلاعات بیشترمشاهده قیمت و خرید در دیجی کالا
[]

خرید فرش دستبافت سه و نیم متری قم ابوالفضل بهی کد 120

مشخصات فنی

سایزابعادشکلمحل بافتنام طرح
3.5 متر مربع238x150x0.5 سانتی‌مترمستطیلقمگنبدی
+ اطلاعات بیشترمشاهده قیمت و خرید در دیجی کالا
[]

خرید فرش دستباف نیم متری طرح ترنج کد 12

مشخصات فنی

سایزابعادشکلمحل بافتنام طرح
0.5 متر مربع40x30x0.5 سانتی‌مترمستطیلقمترنج
+ اطلاعات بیشترمشاهده قیمت و خرید در دیجی کالا
[]

خرید فرش دستباف ذرع و نیم سی پرشیا کد 178012

مشخصات فنی

سایزابعادشکلمحل بافترنگ زمینه
1.64 متر مربع157 × 104 سانتی‌مترمستطیلبختیاریالوان
+ اطلاعات بیشترمشاهده قیمت و خرید در دیجی کالا
[]

خرید فرش دستبافت هفت متری کد 101884

مشخصات فنی

سایزابعادشکلمحل بافتنام طرح
7.19 متر مربع290 × 248 سانتی‌مترمستطیلهریسلچک ترنجی
+ اطلاعات بیشترمشاهده قیمت و خرید در دیجی کالا
[]

خرید فرش دستبافت ابریشم دو متری طرح جنگل مدل H110

مشخصات فنی

سایزابعادشکلمحل بافتنام طرح
2.1 متر مربع150x140x1 سانتی‌مترمستطیلخراسانجنگلی جوشقان
+ اطلاعات بیشترمشاهده قیمت و خرید در دیجی کالا
[]

خرید فرش دستبافت شش متری طرح لچک ترنج مدل مارال کد 9912102

مشخصات فنی

سایزابعادشکلمحل بافتنام طرح
6 متر مربع200x295x1.2 سانتی‌مترمستطیلاردکانلچک ترنجی
+ اطلاعات بیشترمشاهده قیمت و خرید در دیجی کالا
[]

خرید فرش دستبافت هشت و نیم متری اصفهان حاج باقری کد 527

مشخصات فنی

سایزابعادشکلمحل بافتنام طرح
8.5 متر مربع345x250x1.5 سانتی‌مترمستطیلاصفهانگنبدی
+ اطلاعات بیشترمشاهده قیمت و خرید در دیجی کالا

منبع : رجانیوز